डॉ. माधव-मुरलीधर-देशपाण्डे वर्याय “पुरुषोत्तम”: इति पुरस्कारः

डॉ. माधव-मुरलीधर-देशपाण्डे वर्याय “पुरुषोत्तम”: इति पुरस्कारः
हिमसंस्कृतवार्ताः वत्स देशराज शर्मा। भवतो ज्ञापयितुमत्यन्तं हर्षमनुभवामि यदस्य वर्षस्य “पुरुषोत्तम” पुरस्कारार्थं सर्वेभ्यः परिचिता: डॉ. माधव-मुरलीधर-देशपाण्डे इत्येतेषां चयनं कृतमासीत्। अयं पुरस्कारः श्रीमत्या: माधुरी-बापट-महोदयाया पितामहस्य ज्येष्ठभ्राता कैलासवासी श्री. पुरुषोत्तम नारायण गाडगीळ इत्यस्य नाम्ना १९८५ तमं वर्षमारभ्य प्रदीयते।श्रीमत्या माधुर्या: पित्रा कैलासवासी श्री. हरिभाऊ वासुदेव गाडगीळ इत्यनेन १९८५ तमे वर्षे तस्या: पितामही कै. जयंती वासुदेव गाडगीळ इत्यस्या नाम्ना एकं ट्रस्ट् स्थापितम्। ततः प्रतिवर्षं कतिपयानां महाराष्ट्रिय-संस्कृतपण्डितानां सत्कारः क्रियते। अद्यावधि सांगली, वाई, सातारा, रत्नागिरी, नाशिक, पुणे, वाराणसी इत्यादिषु स्थलेषु शताधिकाः संस्कृतपण्डिताः सत्कृताः।
श्रीमत्या माधुर्या: पितुः निधनानन्तरं २००६ तमे वर्षे तस्या भ्राता श्री. गणेश-हरिभाऊ-गाडगीळः सांगलीनगरस्थः तां परम्परां निरन्तरं चालयति। अस्मिन् वर्षे पितुः जन्मशताब्दिमहोत्सवं निमित्तीकृत्य उत्तर-अमेरिकायां कतिपयानां महाराष्ट्रिय-संस्कृतपण्डितानां सत्काराय आयोजनं कृतम्। तत्र डॉ. माधव-मुरलीधर-देशपाण्डे इत्येतेषां चयनं कृतमासीत्।अयं पुरस्कारप्रदानसमारोह: रविवारे दिनाङ्क १ जून २०२५ तमे दिवसे प्रातः एकादशवादनात् अपराह्णद्विवादनपर्यन्तं बैंक्वेट् हॉल, उलुवचारू भारतीय-भोजनालये, [६८५ El Camino Real, Sunnyvale, California 94087] इत्यत्र आयोजित आसीत्। श्रीमत्या माधुर्या अस्य समारोहस्य आयोजनं सञ्चालनं च कृतमासीत्। प्राय: पञ्चाशत्सङ्ख्याका जना एतदर्थं निमन्त्रिता आसन् । प्राचार्यदेशपाण्डेमहोदयस्य परिवारसदस्या: सर्वे उपस्थिता आसन्। तथैव बे-एरिया-प्रदेशस्था: सुहृद: परिचिताश्च उपस्थिता आसन् ।सर्वेषां समागतानां स्वागतं कृत्वा श्रीमत्या माधुरी-बापट इत्यनया पुरुषोत्तम-गाडगीळ-पुरस्कारस्य ऐतिह्यं सविस्तरं निवेदितम् । रत्न-सुवर्ण-व्यापारे प्रधानमेतद् गाडगीळकुलं महाराष्ट्रे सर्वत्र प्रसिद्धम् । तेषां शाखा: महाराष्ट्रे, अन्यप्रदेशेषु, परदेशेषु च प्रसृता: सन्ति । तथापि बालिकानां शिक्षाकार्ये संस्कृताध्यनस्य प्रोत्साहने चास्य कुलस्य महती रुचि:। सांगलीनगरे अन्यत्र चानेन कुलेनैतत् कार्यं क्रियते। तस्यैव कार्यस्यैकमेतद् रूपं पुरुषोत्तमपुरस्कार:। डॉ. माधव-देशपाण्डे महोदयस्य तत्पत्न्या: श्रीमत्या शुभाङ्ग्याश्च बहो: कालादारभ्य परिचय: कथं जात इत्यपि श्रीमत्या माधुर्या निवेदितम्। डॉ. देशपाण्डे-महोदयस्य असाधारणं वैदुष्यं सोजन्यं सौहार्दं च तया वर्णितम्।श्रीमत्या माधुर्या भाषणादूर्ध्वं श्रीमता मन्दार-देशपाण्डे महोदयेन डॉ. माधव-देशपाण्डे महोदय: मानपत्रप्रदानेन, पुष्पमालाप्रदानेन, राजतराधाकृष्णमूर्तिप्रदानेन, राजतनारिकेलप्रदानेन पञ्चशतडॉलरप्रदानेन च सभाजित:। एतदनन्तरं डॉ. माधव-देशपाण्डे-महोदयेन पुरस्कारस्वीकाररूपं भाषणं कृतम्। तेन पुरस्कारप्रदानार्थं गाडगीळपरिवारं प्रति कार्तज्ञं प्रकटीकृतम्। स्वीयगुरूणां कथाश्च तेन निवेदिता: । एतेषां गुरूणां मध्ये श्रीमन्त: [कै.] वामनशास्त्रिभागवता: टिळक-महाराष्ट्र-विद्यापीठे देशपाण्डे-महोदयस्य बाल्यादारभ्य द्वादशवर्षाणि यावत् संस्कृताध्यापका आसन्। एतेषां सकाशात् देशपाण्डे-महोदयेन व्याकरणशास्त्रमधिगतम् । श्रीमतां [कै.] यशवन्तराव-मराठे-महोदयानां सकाशात् न्यायशास्त्रमधिगतम्। शालान्तपरीक्षायां [कै.] नरहर-नारायण-भिडे-महोदयानां मार्गदर्शनेन जगन्नाथ-शंकरशेट-संस्कृत-शिष्यवृत्ति: देशपाण्डे-महोदयेन समासादिता । पुण्यपत्तनविश्वविद्यालये डॉ.एस.डी. जोशी-महोदयानां सकाशात् देशपाण्डे-महोदयेन व्याकरणे प्रावीण्यं सम्पादितम्। तेषामेव प्रोत्साहनेन देशपाण्डे-महोदय: पी.एच.डी.पदव्यर्थं अमेरिकायां फिलाडेल्फियानगरे पेन्सिल्व्हानिया-विश्वविद्यालयं सम्प्राप्त:। तत्र तस्य प्रधानाचार्य: प्रा. जॉर्ज कार्दोना-महोदय आसीत्। प्रा. कार्दोना-महोदयानां गुरु: शार्मण्यदेशीय: प्रा. पॉल-थीम-महोदयोऽपि एकवर्षात्मकं कालं पेनसिल्व्हानिया-विश्वविद्यालयमागत: आसीत्। तस्यापि सविधे डॉ. देशपाण्डे-महोदयेन अध्ययनं कृतम् । १९७२तमे संवत्सरे पी.एच.डी.पदवीं सम्प्राप्य डॉ. देशपाण्डे-महोदयेन मिशिगन-विश्वविद्यालये ॲन आर्बर-नगरे प्राध्यापकत्वं स्वीकृतं तत्र च ४५ वर्षाणि संस्कृताध्यापनं कृत्वा स निवृत्तिं स्वीकृतवान्। सम्प्रति स अन्तर्जालद्वारा संस्कृताध्यापनं करोति, वैदिकगणसमूहे च श्लोकशल्यचिकित्सकत्वमपि निर्वाहयति। प्रतिदिनं स संस्कृते कृष्णश्लोकान् विरचय्य सानुवादं प्रकाशयति । नचिरादेवैतेषां श्लोकानां प्रकाशनं मुद्रितरूपेण भविता। एतत् सर्वमैतिह्यं डॉ. देशपाण्डे-महोदयेन समागतेभ्यो जनेभ्यो निवेदितम्। तेन श्रीमतीं शुभाङ्गीं प्रति च आभारा: प्रकटीकृता:। तस्या: प्रोत्साहनमत्यावश्यकमासीदिति तेन कथितम्। समागतेभ्य: सर्वेभ्य: सज्जनेभ्यो धन्यवादाश्च वितीर्णा:।एतदुत्तरं सर्वै: समागतैर्मिलित्वा भोजनं कृतम् । एवमयं पुरस्कारसमारोह: सानन्दं समाप्तिमगमत्।