राष्ट्रसेवायाम् ठाकुररामसिंहमहोदयस्य योगदानं श्लाघनीयम् – जेपी नड्डा
हमीरपुरे ठाकुररामसिंहमहोदयस्य जयन्त्यां एकस्मिन् मञ्चे आगतौ जे. पी. नड्डा प्रेमकुमारधूमलश्च।
हिमसंस्कृतवार्ता:- (डॉ मनोजशैल:) हमीरपुरम्।
हमीरपुरजनपदस्य ‘ठाकुररामसिंहइतिहास- शोधसंस्थानम् नेरी’ इत्यत्र ठाकुररामसिंहमहोदयस्य १११ तमः जयन्ती-समारोहः आयोजितः। अस्मिन् उपलक्ष्ये मुख्यतिथिरूपेण केन्द्रीयस्वास्थ्यमन्त्री जगतप्रकाशनड्डा उपस्थितः आसीत्। तत्रैव पूर्वमुख्यमन्त्री प्रो. प्रेमकुमारधूमलः विशिष्टातिथिरूपेण उपस्थितः आसीत्। उभौ नेतृवरौ दीर्घकालानन्तरं एकस्मिन् मञ्चे दृश्येते स्म। कार्यक्रमे राष्ट्रियस्वयंसेवकसङ्घस्य अखिलभारतीय- कार्यकारिणीसदस्यः सुरेश सोनी मुख्यवक्ता आसीत्।
अखिलभारतीय- इतिहास- संकलन- योजनायाः अध्यक्षः प्रो. ईश्वरशरण: विश्वकर्मा कार्यक्रमस्य अध्यक्षः आसीत्। डॉ. राजेन्द्र प्रसाद- केन्द्रीय- विश्वविद्यालय: (पूसा, बिहार) इत्यस्य कुलाधिपतिः डॉ. प्रेमलालगौतमः, शोधसंस्थानस्य अध्यक्षः प्रो. भागचन्द: चौहानः, निदेशकः सङ्गठनसचिवश्च डॉ. चेतराम गर्गः मञ्चासीनाः आसन्। कार्यक्रपात् पूर्वं ठाकुररामसिंह महोदयस्य प्रतिमायाः अनावरणम्, शोधसंस्थानस्य कार्याणां डिजिटलीकरणम् (Digitization) संस्थानस्य प्रदशर्न्याः अवलोकनं चापि कृतम्।
अग्रिम-संततिभ्यः सदैव प्रेरणा
केन्द्रीयस्वास्थ्यमन्त्री जगतप्रकाशनड्डा ठाकुररामसिंहमहोदयं स्मरन् अवदत् यत् अद्य वयं तादृशस्य महानुभावस्य जयन्तीं मानयामः यः अग्रिम- संततिभ्यः सदैव प्रेरणां दास्यति। वयं सर्वे जानीमः यत् भारतस्य विंशति-शताब्दी कीदृशी आसीत्, तासु परिस्थितिषु १९४१ तमे वर्षे एकः युवा राष्ट्रियस्वयंसेवकसङ्घस्य सम्पर्कम् आगत्य स्वकीयं सम्पूर्णं जीवनं राष्ट्रसेवायै समर्पितवान्। अष्टाशीति (८८) वर्षस्य वयसि इतिहास- संकलन- सदृशं नूतनं प्रकल्पं प्रारभ्य तत् पूर्णं कर्तुं ठाकुररामसिंहमहोदयस्य दृढेच्छाशक्तिं सङ्घटनकौशलं च दर्शयति।
लोकपरम्पराभ्यः नूतन: परिचयः प्रदत्त:- सुरेशसोनी
मुख्यवक्ता सुरेश: सोनी अवदत् यत् वयं तादृशस्य इतिहासकारस्य १११ तमं जन्मदिवसं स्मर्तुं एकत्रिताः स्मः येन स्वलेखनेन न केवलं हिमाचलस्य सांस्कृतिकचेतनायै स्वरः दत्तः, अपि तु इतिहास- लोकपरम्पराभ्यः नूतनः परिचयः अपि प्रदतः। “तूष्णीम् आगच्छ, योगदानं देहि, अग्रे गच्छ” इति भारतस्य या परम्परा वर्तते, रामसिंहमहोदयः तस्याः परम्परायाः संवाहकः आसीत्।
इतिहासार्थं समर्पितं जीवनम्- विश्वकर्मा
प्रो. ईश्वरशरण: विश्वकर्मा अवदत् यत् ठाकुर रामसिंहमहोदयः अस्माकं मनस्वी आसीत्। १९९४ तः १९९६ पर्यन्तं इतिहास-संकलनस्य त्रीणि बृहद्- अधिवेशनानि तस्य नेतृत्वे अभवन्। ‘विकसित भारतम् २०४७’ इत्यस्य लक्ष्यप्राप्तौ इतिहासकाराणां महत्त्वपूर्णा भूमिका अस्ति, यतः प्रमाणिकेतिहासं विना भारतस्य आत्मा पूर्णरूपेण विकसिता न भविष्यति।
रामसिंहमहोदयेन इतिहासाय नूतना दिशा प्रदत्ता- धूमलः
विशिष्टातिथिः प्रो. प्रेमकुमारधूमलः अवदत् यत् ठाकुररामसिंहमहोदयस्य व्यक्तित्वं महान् आसीत्। अष्टाशीति (८८) वर्षस्य वयसि शोधसंस्थानस्य स्थापनायाः यः सङ्कल्पः तेन कृतः, सः अद्य फलवान् जातः। सः उक्तवान् यत् रामसिंहमहोदयस्य जीवनम् अस्माकं कृते एकः प्रकाशस्तम्भः अस्ति, यः अस्मान् स्वसंस्कृत्या इतिहासैः मूल्यैश्च सह संलग्नान् स्थातुं प्रेरयति।
ग्रन्थानां विमोचनम्
अस्मिन् अवसरे संस्थानेन प्रकाशितायाः ‘स्मारिका वार्षिकप्रतिवेदनम् (2025-26)’ इत्यस्याः तथा पञ्चानां पुस्तकानां च विमोचनं कृतम्-
१. ‘ऋग्वेद में पश्चिमी हिमालय के संदर्भ’ (सम्पादकः: डॉ. ओम दत्त सरोचः, डॉ. अमित शर्मा, शशि शर्मा)
२. ‘हिमाचल प्रदेश की सांस्कृतिक विरासत’ (सम्पादकः बारूरामठाकुरः, मिहिर बोराना)
३. ‘हिमाचल प्रदेश के गांव’ (सम्पादकः: डॉ. राकेश कुमार शर्मा, ऋषिकुमार:)
४. ‘लेखक डॉ. बिन्दू साहनी’ (सम्पादकः- राजेन्द्रकुमारः, बिन्दू साहनी)
कार्यक्रमस्य अन्ते प्रो. भाग चन्द चौहानः सर्वेषां धन्यवादं कृतवान्।
