By using this site, you agree to the Privacy Policy and Terms of Use.
Accept
हिमसंस्कृतवार्ताःहिमसंस्कृतवार्ताःहिमसंस्कृतवार्ताः
  • मुखपृष्ठम्
  • E- हिमसंस्कृतवार्तापत्रम्
  • राष्ट्रीयवार्ताः
    • प्रादेशिकवार्ता
    • वित्तीयवार्ता
    • चलचित्रवार्ताः
    • क्रीडावार्ताः
  • हिमाचलवार्ता
  • पहाड़ी गल्लां
  • हिमसंस्कृतज्ञानपरीक्षा
  • विविध
    • लेखकाः पत्रकाराश्च
    • संस्कृतगतिविधयः
    • अन्ताराष्ट्रीयवार्ताः
    • धर्मसंस्कृतिः
    • पञ्चागम्
    • बोधकथा
    • विचारविमर्शः
    • संस्कृतबोधकथा
  • About us
    • Privacy Policy
Search
© 2025 Himsanskritam organization. All Rights Reserved.
Reading: रमणायनम्,ईश्वरानुगृहीतं तत्कुलम्
Share
Sign In
Notification Show More
Font ResizerAa
हिमसंस्कृतवार्ताःहिमसंस्कृतवार्ताः
Font ResizerAa
  • मुखपृष्ठम्
  • E- हिमसंस्कृतवार्तापत्रम्
  • राष्ट्रीयवार्ताः
  • हिमाचलवार्ता
  • पहाड़ी गल्लां
  • हिमसंस्कृतज्ञानपरीक्षा
  • विविध
  • About us
Search
  • मुखपृष्ठम्
  • E- हिमसंस्कृतवार्तापत्रम्
  • राष्ट्रीयवार्ताः
    • प्रादेशिकवार्ता
    • वित्तीयवार्ता
    • चलचित्रवार्ताः
    • क्रीडावार्ताः
  • हिमाचलवार्ता
  • पहाड़ी गल्लां
  • हिमसंस्कृतज्ञानपरीक्षा
  • विविध
    • लेखकाः पत्रकाराश्च
    • संस्कृतगतिविधयः
    • अन्ताराष्ट्रीयवार्ताः
    • धर्मसंस्कृतिः
    • पञ्चागम्
    • बोधकथा
    • विचारविमर्शः
    • संस्कृतबोधकथा
  • About us
    • Privacy Policy
Have an existing account? Sign In
Follow US
© 2025 Himsanskritam.com All Rights Reserved .
हिमसंस्कृतवार्ताः > Blog > धर्मसंस्कृतिः > रमणायनम्,ईश्वरानुगृहीतं तत्कुलम्
धर्मसंस्कृतिः

रमणायनम्,ईश्वरानुगृहीतं तत्कुलम्

डॉ.अमनदीप शर्मा
Last updated: 2025/06/14 at 6:37 AM
डॉ.अमनदीप शर्मा - Founder Of Himsanskritam.com
Share
4 Min Read
SHARE

रमणायनम्,ईश्वरानुगृहीतं तत्कुलम्
कुलं पवित्रं जननी कृतार्था वसुन्धरा पुण्यवती च तेन।
अपारसंवित्सुखसागरेऽस्मिन् लीनं परब्रह्मणि यस्य चेत:।।

यस्य चित्तम् अस्मिन् अपारे ज्ञानसुखसागरस्वरूपे परब्रह्मणि लीनं तस्य कुलं पवित्रं भवति जननी च कृतार्था भवति सम्पूर्णा पृथिवी च पुण्येन युज्यते।

तमिळनाडुराज्ये तिरुचुळीनामक: ग्राम: मदुरैत: ५६ किमी दूरे अस्ति। १९०२ मध्ये ब्रिटिशानां ‘साऊथ- इंडियन- रेल- कम्पनी’ मदुरैत: रामेश्वरपर्यन्तं लौहमार्गस्य निर्माणं कृतवती। तत: पूर्वं तिरुचुळी एव मदुरैत: रामेश्वरं गन्तुकामानां यात्रिकाणां कृते आश्रयस्थानम् आसीत् यत: तिरुचुळीं विहाय मार्गस्य द्वयोरपि पार्श्वयो: बहु अन्तरं यावत् अन्यत्किमपि मन्दिराद्याश्रयस्थानं न वर्तते स्म।

तिरुचुळीमध्ये सहस्रावधिवर्षेभ्य: पूर्वं निर्मितं प्रसिद्धं भूमिनाथेश्वरमन्दिरम् अस्ति। शैवसन् माणिकवचकर: सुन्दरूर्तिश्च मन्दिरस्थस्येश्वरस्य स्तुतिं तमिळभक्तिवाङ्मये प्रसिद्धै: स्वरचितपद्यै: अकुरुताम्। एष: ग्राम: रामनादसेतुपतिमहाराजस्य कार्यकाले तालुकमुख्यालय: आसीत्। तत्र उपपञ्चशतं गृहाणि वर्तन्ते स्म तदा।

तत्र सुन्दर- अय्यरनाम्न: अपञ्जीकृत- वाक्कीलस्य गृहम् आसीत्। तस्य पत्न्या: नाम अलगम्मा इति। सुन्दर-अय्यरस्य पितु: नाम नागस्वामी अय्यर: इति। यदा सुन्दर: लघुवयस्क: आसीत् तदा नागस्वामी दिवङ्गत:। सुन्दरस्य पितृव्य: अपि पूर्वमेव संन्यासं स्वीकृत्य गृहत्यागं कृत्वा शिवानन्दयोगीनाम्ना व्यचरत्। अत: पितु: निधनानन्तरं कुटुम्बस्य निर्वाहस्य दायित्वं सुन्दरस्य स्कन्धे एव आपतितम्। वयस: षोडशे वर्षे एकत्र तेन एकस्य लेखापालस्य लिपिकरूपेण वृत्ति: प्राप्ता। तस्य मासिकं वेतनमासीत् रुप्यकद्वयम्। बुद्धिमान्, श्रमनिष्ठ:, लोकप्रिय: च स: लघुकालाभ्यन्तरे एव वैधानिकप्रपत्राणां लेखनस्य कलम् अवगतवान्। अधिकारिजनै: सामान्यजनै: च सह व्यवहारे कुशल: स: सत्त्वरं काञ्चिदपि परीक्षाम् अनुत्तीर्यैव अधिवक्तु: (वाक्कीलस्य) अनुज्ञापत्रं प्राप्नोत्। तदनन्तरम् अदीर्घकाले एव स: तस्य वृत्तौ स्थिर: धनेन सम्पन्न: च अभवत्। स: एकं द्विविभागमेकं गृहं निरमात्। प्रथम: भाग: तस्य निजनिवासस्य कृते आसीत् अपरश्च अतिथीनां निवासार्थम्। तिरुचुळीमध्ये सर्वकारेण नियुक्ता: अधिकारिण: प्रप्रथमं तस्य गृहे एव वसन्ति स्म यावत् ते स्वस्य कृते पृथक् निवासव्यवस्थां न प्राप्नुवन्ति स्म। साह्यार्थं स: सदैव तत्पर: अत: अधिकारिभि: तस्य साह्यं सर्वदा याचते स्म। अत: ग्रामे स: भृशं सम्मान्य: अतिष्ठत्। चौरलुण्ठकादय: अपि तस्य सद्वर्तनं जानन्त: तस्य विषये आदरभावं प्रदर्शयन्ति स्म। ते तस्य शकटयानस्य कृते विनापीडनं मार्गेण गन्तुम् अनुमतिं ददति स्म।

श्रमपूर्णजीवनस्य कष्टानि जानत: तस्य गृहं दीनजनानां शरणस्थलमेव आसीत्। अलगम्मा भोजनेच्छून् कदापि गृहात् न विमुखीकरोति स्म। बुभुक्षितानां कृते सा अन्नपूर्णा एव आसीत्। एतौ दम्पती तयो: उदारता, ऋजुता तथा सदाचरणेन ग्रामे प्रसिद्धौ अभवताम्।

तस्य कुलं द्रविडस्मार्तसाम्प्रदायिकम् आसीत्। वेङ्कटेश्वर: एतस्य कुलस्य कुलदैवतम्। तथापि गृहे शिव:, विष्णु:, गणेश:, सूर्य: शक्तिश्चैतेषां पञ्चानां दैवतानां नियतपूजा प्रतिदिनं भवति स्म। कुलं यजुर्वेदीयम् आपस्तम्बसूत्रसम्बद्धम् आसीत् तथा कुलस्य गोत्रमासीत् पाराशरम्।
गृहे अन्ने सिद्धे दैवतेभ्य: नैवेद्यं समर्प्य अनन्तरमेव अन्नभक्षणस्य नियम: आसीत्। तदा तदा देवदर्शनार्थं मन्दिरगमनं भवति स्म। एतावदेव धार्मिकवर्तनं दृश्यते स्म। ग्रामनेतृरूपेण सुन्दर: मन्दिरे पुराण- कालक्षेपाणामायोजने साह्यं करोति स्म। तथापि आध्यात्मिकदृष्ट्या सुन्दर: अतिविशिष्ट: आसीत् इति न दृश्यते।

सुन्दर: स्वस्य भक्ते: प्रदर्शनं कदापि न करोति स्म। प्राय: ज्ञानमार्गे स: रुचिमान् आसीत्। गभीरस्वभाव: स: पत्नीपुत्रादिभि: सह विश्रब्धं नैव व्यवहरति स्म, न च तै: सह मानसिकदृशा नैकट्यं दर्शयति स्म। तथापि अलगम्मा एतस्मात् विरुद्धस्वभावा आसीत्। तस्या: भक्ति: स्फुटमेव लक्षिता भवति स्म। सा दक्षिणामूर्तिस्त्रोत्रादीनि वेदान्तस्तोत्राणि पठति स्म। भक्तिगीतानां कण्ठस्थीकरणे तस्या: रुचि: आसीत्। नूतनगीतं शिक्षितुं स: कस्यापि भक्तस्य गृहं गमनाय सिद्धा भवति स्म। शक्तिपञ्चाक्षरीमन्त्रस्य दीक्षा तया स्वीकृता आसीत्। वर्तनदृष्ट्या सा कर्मठा आसीत्। प्रतिदिनं सा सूर्यनमस्कारानपि अनुतिष्ठति स्म।

एतस्य कुलस्य विषये एका प्रसिद्धा आख्यायिका जना: श्रावयन्ति स्म। एकदा एक: संन्यासी एतेषां गृहम् आगत:। तथापि तस्मै एतेन कुलेन अन्नदानं यथोचितं सम्मानदानं वा न कृतं येन क्रुद्ध: स: अशपत् यत् कुलस्य प्रत्येकम् अन्वये एक: कश्चन कुलजन: संन्यासं गृहीत्वा गृहत्यागं कुर्यात् अन्नार्थं भिक्षाटनं च कुर्यादिति।

तदनुगुणं सत्यमेव एतस्मिन्कुलस्य प्रत्येकमन्वये एक: गृहत्यागं कृत्वा गतवानासीत्। सुन्दरस्य पितृव्यस्य शिवानन्दयोगिन: विषये पूर्वं कथितम्। एष: सुन्दरस्य पूर्वान्वयस्य संन्यासीसदस्य:। पुन: सुन्दरस्य स्वस्य अन्वयेपि तदेव प्रवृत्तम्। तस्य अग्रज: वेङ्कटेश्वर अय्यर:। तस्य नाम कुलदैवतस्य नामानुसारं कृतमासीत्। स: अपि वयस: अष्टादशे वर्षे एव वैराग्यं प्राप्य गृहात् निरगच्छत्। मदुरैसमीपे तिरुप्परनकुन्द्रम् इत्यत्र गच्छन्नस्मि इति उक्त्वा गत: स: पुन: कदापि न गृहं प्रतिनिवृत्त:। चिदम्बरमित्यत्र संन्यासिजीवनं यापयन् चिदम्बरमन्दिरस्य प्रदक्षिणमार्गं भक्तानां कृते स्वच्छीकुर्वन् च स: बहुभि: दृष्ट:। इदानीं सुन्दरस्य अग्रिमे अन्वयेपि तथैव भविष्यति वा इति आशङ्का सर्वेषां मन:सु आसीत्।

अभिजित तोडकर
9145908156

You Might Also Like

Mandi Shivratri Festival – मण्डीशिवरात्रिमहोत्सवे केवलं पञ्जीकृतदेवतानां पूजनं भविष्यति, यतः पड्डलस्थलं देवानां कृते अतिलघु अभवत्

चालदा महासु महाराज : – हिमाचले प्रवेशे एव शिविकाधारकाः परिवर्तिता:, ३ किलोमीटरक्षेत्रे वितानानि स्थापितानि, ५०,००० जनानां कृते भोजः च अभवत्, अतिविशिष्टायोजनम्

GITA JAYANTI 2025 – कलियाचकविक्रमकिशोर-आदर्शसंस्कृतमहाविद्यालये साडम्बरं गीताजयन्त्युत्सवः परिपालितः

GITA JAYANTI – गीताजयन्त्युत्सवपरिपालनेन सर्वदर्शनमन्थनपरिषदः १०८ व्याख्यानमालासु षोडशतमं व्याख्यानं सुसम्पन्नम्।

धर्मशालायां भक्तैः सश्रद्धया आचरितः श्रीसत्यसाईंजन्मोत्सवः

Share This Article
Facebook Twitter Copy Link Print
Share
What do you think?
Love0
Sad0
Happy0
Sleepy0
Angry0
Dead0
Wink0
By डॉ.अमनदीप शर्मा Founder Of Himsanskritam.com
Follow:
Himsanskritvarta: It is a non-profit project to promote Sanskrit journalism, whose aim is to make available material for reading Sanskrit news in educational institutions. Many Sanskrit teachers and Sanskrit lovers are contributing in this work. If you also want to cooperate in this work, then write Namaste on our WhatsApp number 7876636263.
Previous Article संस्कृतगीतम्- अहर्मुखाद्धि सायं हे सायाच्चापि विभावरीम्
Next Article योगेन चित्तवृत्तीनां निरोधः साध्यते – डॉ. रविन्द्रनाथः शुक्लः
Leave a comment Leave a comment

Leave a Reply Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

about us

समाजे सैव भाषा जीवति यस्याः व्यवहारिकता समाजे संदृश्यते, यावत् पर्यन्तं भाषायाः मौखिकपक्षः लिखितपक्षः वाचिकपक्षश्च समाजे वर्तमानकालिकसन्दर्भेषु न प्रयुज्यते तावत् पर्यन्तं भाषायाः विकासः नैव भविष्यति, अतः भाषायाः विकासार्थमेव संस्कृतपत्रकारितायाः क्षेत्रमवलम्ब्य हिमसंस्कृतवार्तायाः सर्वे राजनैतिकाः आर्थिकाः सामाजिकाः च प्रयत्नाः प्रतिदिनं संस्कृतभाषायाः व्यवहारिकं पक्षं सुदृढं कर्तुम् कृतसङ्कल्पाः सन्ति, येषां लाभः भविष्ये संस्कृतक्षेत्राय भविष्यति।

हिमसंस्कृतवार्ताःहिमसंस्कृतवार्ताः
Follow US
© 2023 Himsanskritam.com. All Rights Reserved.
Go to mobile version
Welcome Back!

Sign in to your account

Lost your password?